معرفی یک اثر بدیع موسیقایی

سنتور نوازی با 10 مضراب

سعدی می فرماید: در نا امید بسی امید است. اما سال ها بود این پند فراموشم شده و صدای برخی اجراها نا امیدم کرده بود که دیگر چشمه ای نمی جوشد. تار و سه تار و سنتور همین است که می شنوی. خوب یا بد، مال من و شماست. اگر خوب است، نوش جان همه مان و اگر بد است، به قول معروف بیخ ریش صاحب اش. در این میان از سنتور به سبب اینکه نسبت به دیگر سازهای ایرانی صلب تر است، انتظار کمتری می رفت تا جلوه ای نو بنمایاند. ولی جوانان خوش ذوق گروه سنتور نوازان به سرپرستی سیامک آقایی این زحمت را کشیدند و جلوه ای نو از این ساز استثنایی و پر زحمت ایرانی ارائه دادند. اثری به نام "ز بعد ما" که چند ماهی از انتشارش می گذرد، حاصل ذوق ورزی آگاهانه پنج نوازنده جوان به نام گروه سنتور نوازان است. گر چه اصل سی دی را تهیه نکردم ولی نسخه ای تبلیغاتی از آن را هنگام گشت و گذار در نمایشگاه موسیقی تهران به دستم دادند. این نسخه تنها 8 دقیقه از کار را به صورت تصویری در خود داشت. همان را بهانه ای برای نوشتن قرار دادم. گر چه می دانم قضاوت در باره آن بدون شنیدن کامل اثر، کار چندان درستی نیست.

بخش اول از اجرای گروه سنتور نوازان را بشنوید و یا دانلود کنید

پیش از هر سخنی بهتر است رشته صحبت را به خود سیامک آقایی بدهم که "ز بعد ما" را اینگونه توصیف می کند: گـــروه سنتورنوازان" با تركیب صوتی جدید خود (شامل پنج سنتور در ابعاد گوناگون) در پی ارائه سونوریته ای جدید در عرصه گروه نوازی است. به عبارتی، صدای برآمده از این تركیب صرفاً مضرابی یا سنتوری نیست، بلكه فضای صوتی در نقاط مشخصی از قطعات، ممکن است زهی- آرشه ای و بعضاً كوبه ای جلوه كند. با اندکی شنیدن در حدود 5 دقیقه از کار، جملات آقایی به خوبی در گوش جای می گیرند. در این کار پنج نوازی، ده مضراب سنتور به گونه ای بر سیم ها اصابت می کنند که صداهای جدیدی از  ساز به گوش می رسد. تولید صدای کششی شبیه ویلنسل از سنتور بدون تعارف یک خلاقیت محسوب می شود. همچنین ایجاد صداهای مضرابی از جنس تار و گیتار تحسین برانگیز است. زیرا در حالت معمول، سازهایی مثل سنتور که انگشت گذاری ندارند، صدای بسیار متفاوتی نسبت به سازهای قابل انگشت گذاری همچون، تار و سه تار و گیتار دارند. این ویژگی منحصر به فرد گروه سنتور نوازان را می توانید در نمونه صوتی دوم از 2:09 تا آخر  به خوبی ملاحظه کنید.

بخش دوم از اجرای گروه سنتور نوازان را بشنوید و یا دانلود کنید

همخوانی نوازندگان با ساز خود، گر چه در موسیقی ما یک سنت کهن به شمار می رود ولی مختصر شرایطی دارد که بی توجهی بدان حاصل زحمات جوانانی مثل گروه سنتور نوازان را کم اثر می کند. آوازخوانی سیامک آقایی در ابتدای نمونه صوتی دوم تا حدی قابل تحمل است. اما از 1:11 تا 1:44 به طرز بسیار نازیبایی خودنمایی می کند و طعم شیرین ترکیبات بدیع سنتور نوازی را می گیرد. به ویژه آنجا که سایر همنوازان با سیامک آقایی به همخوانی می پردازند. دوستان توجه کنند که صدای خوش یک موهبت خدایی است و اگر نباشد نمی توان کاری کرد تا کارستان شود. چه اگر غیر از این بود، پرویز مشکاتیان هرگز از حنجره شجریان و بسطامی و ناظری و افتخاری و نوربخش بهره نمی گرفت و خود یک تنه می نواخت و می خواند!